Fransa’da hafta sonu yaşanan şiddetli protestolar ve yağma olayları ülkedeki siyasi belirsizliği en üst seviyeye taşırken, ekonomik cephede de tehlike çanları çalıyor. Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, İçişleri Bakanı Laurent Nunez’in istifa teklifini reddederken; ülkenin rekor seviyedeki kamu borcu, tırmanan bütçe açığı ve yükselen finansman maliyetleri küresel piyasaların odağına yerleşti.
Haberin hazırlandığı sırada Fransa’nın 10 yıllık devlet tahvili getirisi yüzde 4,896 seviyesinde seyrederken, haziran ayından bu yana yaşanan artış 130 baz puanı aştı.
Kamu Borcu 3,6 Trilyon Euroya Ulaştı (%119 GSYH)
Fransa Ulusal İstatistik Enstitüsü INSEE verilerine göre, ülkenin kamu borcu 2026'nın ikinci çeyrek sonunda 3 trilyon 595,5 milyar euroya yükseldi:
GSYH Oranı: Borcun gayri safi yurt içi hasılaya oranı yüzde 117,5’ten yüzde 119’a çıkarak ülkenin bir yıllık ekonomik üretimini geride bıraktı.
Resmî Tahminler: Fransa Hazinesi'nin ekim raporuna göre, borç oranının 2026 sonunda yüzde 119,3’e, 2027’de ise yüzde 121,7’ye çıkması bekleniyor. Hükümetin orta vadeli senaryosu, borç oranındaki düşüşün ancak 2029’dan itibaren başlayabileceğini öngörüyor.
Mecliste Bütçe Sıkıntısı ve Siyasi Uzlaşı Arayışı
Fransa Ulusal Meclisinde 2027 bütçesinin görüşmeleri 13 Ekim’de başladı. Sosyalist Parti’nin tasarının reddedilmesi için sunduğu önerge kabul edilmezken, hükümetin mecliste mutlak çoğunluğa sahip olmaması bütçenin kabulü için diğer siyasi gruplarla zorlu bir uzlaşı sürecini zorunlu kılıyor. Bu durum, önümüzdeki yıl yapılacak cumhurbaşkanlığı seçimi öncesinde siyasi tansiyonu artırıyor.
Tahvil Faizleri ve Fransa-Almanya Makası Açıldı
Tahvil Getirileri: Haziran başında yüzde 3,6 civarında olan 10 yıllık tahvil faizi, ekim başında yüzde 4,9'un üzerine çıktı.
Fransa-Almanya Farkı: Fransa ve Almanya’nın 10 yıllık tahvil getirileri arasındaki fark 2 Ekim’de 150 baz puanı aşarak 2011 sonundan bu yana görülen en yüksek seviyeye ulaştı. Yüksek faizler, devletin borç yenileme maliyetlerini tırmandırıyor.
Faiz Yükü Tahmini: Fransa Hazinesi'ne göre kamu kesiminin faiz yükünün 2025'te GSYH'nin yüzde 2,2’siyken, 2030'da yüzde 3,7'ye çıkması öngörülüyor.
Kritik Kredi Notu Tarihleri Yaklaşıyor
Piyasalar, uluslararası kredi derecelendirme kuruluşlarının Fransa için yapacağı değerlendirmeleri bekliyor:
Moody’s (23 Ekim): Ülkenin kredi notunu Aa3, görünümünü ise negatif olarak değerlendiriyor.
S&P (27 Kasım): S&P'nin mevcut Fransa notu A+, görünümü ise durağan seviyesinde bulunuyor.
