Küresel enerji sektörünün en önemli otoritelerinden Uluslararası Enerji Ajansı (IEA), yayınladığı son raporda Orta Doğu'da yeniden alevlenen sıcak çatışmaların petrol tedarik zincirinde yarattığı tahribatı gözler önüne serdi.
Sıcak çatışmalar ve stratejik deniz yollarındaki nakliye kısıtlamaları, küresel pazarda arz darboğazını derinleştirirken Brent petrol fiyatlarını yukarı yönlü tetiklemeyi sürdürüyor.
Arz Tahmininde Sert Revize: Günlük 4,3 Milyon Varil Kayıp!
IEA, temmuz ayında yayımladığı bir önceki raporda küresel petrol arzının 2026 genelinde günlük 3,7 milyon varil azalacağını ve toplam arzın 102,6 milyon varile gerileyeceğini öngörmüştü.
Ancak bölgedeki gerilimin azalmak yerine tırmanması üzerine kurum, arz kaybı beklentisini artırdı. Son değerlendirmeye göre küresel petrol arzının bu yıl günlük 4,3 milyon varil azalması bekleniyor.
Piyasadaki Arz Açığı 1,8 Milyon Varile Yükseldi
Çatışmaların şiddetlenmesi, piyasada oluşacak arz-talep dengesizliğine dair tahminleri de altüst etti:
Arz Açığı Sıçradı: IEA, üçüncü çeyrek için küresel petrol piyasasındaki günlük arz açığı beklentisini 800 bin varilden 1,8 milyon varile yükseltti.
İhracatta Düşüş: Orta Doğu’dan gerçekleştirilen petrol ihracatı temmuz ayı başında günlük 20 milyon varil seviyelerindeyken, ayın ilerleyen döneminde 12 milyon varile kadar geriledi.
Hürmüz Boğazı Kilit Nokta Olmayı Sürdürüyor
Küresel petrol ticaretinin ana damarı konumundaki Hürmüz Boğazı'nda tanker trafiğinin akıbeti piyasanın geleceği açısından belirleyici rol oynuyor. IEA, yılın son çeyreğinde piyasanın yeniden arz fazlasına geçebilmesinin tamamen Hürmüz Boğazı'ndaki sevkiyatın kademeli olarak normale dönmesine bağlı olduğunu vurguladı.
Rafinerilerde Günlük 5 Milyon Varillik Kesinti
Raporun bir diğer dikkat çekici noktası ise küresel rafinaj kapasitesindeki sert düşüş oldu. Küresel petrol rafinajı temmuz ayında geçen yılın aynı dönemine kıyasla günlük 5 milyon varil geride kaldı. Atıl rafineri kapasitesinin, işlenmiş ürün arzında yaşanan bu darboğazı hafifletmekte yetersiz kaldığı kaydedildi.
IEA Petrol Piyasası Revizyon Özet Tablosu
| Metrik / Gösterge | Temmuz Raporu Tahmini | Yeni / Güncellenen Rapor Tahmini | Piyasa Yönü & Etkisi |
|---|---|---|---|
| 📉 2026 Küresel Arz Kaybı | Günlük -3,7 Milyon Varil | Günlük -4,3 Milyon Varil | 🔴 Arz Beklentisi Kötüleşti |
| 🛢️ 3Ç Piyasa Arz Açığı | Günlük 800 Bin Varil | Günlük 1,8 Milyon Varil | 🚀 %125'lik Açık Artışı |
| 🚢 Orta Doğu İhracatı | ~20 Milyon Varil/Gün | 12 Milyon Varil/Gün | 📉 %40 İhracat Düşüşü |
| 🏭 Küresel Rafinaj Kapasitesi | - | Geçen Yıla Göre -5 Milyon Varil/Gün | 🔴 Ürün Arzında Darboğaz |
