Yurt dışı alışverişlerdeki 30 Euro gümrük muafiyetinin kaldırılacağı haberi, piyasada henüz düzenleme yürürlüğe girmeden zam fırtınası kopardı. 6 Şubat’ta başlayacak yeni dönem öncesinde, özellikle Çin menşeli ürünlerde fiyatlar %100’ü aşan oranlarda arttı. Uzmanlar, maliyet artışı iddialarını yalanlarken; durumun bir "fırsatçılık" operasyonuna dönüştüğü konusunda uyarıyor.
Vergi Bahane, Zam Şahane: Maliyetler Değişmedi
Ekonomi uzmanları ve sektör temsilcileri, bireysel ithalata getirilen kısıtlamanın kurumsal ithalatçıların maliyetlerini etkilemediğini vurguluyor. Toptan ithalat yapan firmalar, halihazırda gümrük vergisi ve KDV ödeyerek ürün getirirken, bireysel alıcının önünün kesilmesini "fiyat baskısından kurtulma" fırsatı olarak değerlendiren bazı satıcılar, raflardaki etiketleri ikiye katladı.
Örnek maliyet tablosu:
Güneş Gözlüğü: Çin maliyeti 160 TL olan bir ürünün tüm vergilerle giriş maliyeti 240 TL iken, şu an e-ticaret sitelerinde 3.000 TL’ye kadar alıcı buluyor.
Kablosuz Kulaklık: 550 TL maliyetle Türkiye’ye giren ürünler, piyasada 2.000 TL barajını aşmış durumda.
"6 Şubat Öncesi Stoklar Dolduruldu" İddiası
Piyasada dolaşan en güçlü iddialardan biri ise büyük ithalatçıların düzenleme açıklanmadan hemen önce depolarını Çin’den gelen ucuz ürünlerle doldurduğu yönünde. Stokların vergi öncesi düşük maliyetle çekilmesine rağmen, satışların "yeni vergi gelecek" algısıyla yüksek fiyattan yapılması tüketicilerin büyük tepkisini çekiyor.
Sağlık Alarmı: Ürünlerin %81’i Riskli
Zam tartışmalarının gölgesinde Bakanlık'tan kritik bir uyarı geldi. Çin’den gelen ürünler üzerinde yapılan analizlerde, özellikle oyuncak, tekstil ve ucuz elektronikte kullanılan ham maddelerin sağlığa zararlı olduğu tespit edildi. Yapılan incelemelere göre bu ürünlerin %81’i kanserojen maddeler (ftalat, ağır metaller, PAH) içeriyor.
Çin ile Ticaret Dengesi Alarm Veriyor
Türkiye’nin 2025 yılı verilerine göre Çin ile olan ticaret açığı uçuruma dönüştü. Toplam 52,8 milyar dolarlık ticaret hacminde; Türkiye'nin ithalatı 49,6 milyar doları bulurken, ihracatı sadece 3,2 milyar dolarda kaldı. Türkiye en çok elektrik-elektronik ve makine ithal ederken, karşılığında mermer ve maden cevheri ihraç ediyor.
