Küresel altın piyasasında Çin merkezli spekülatif alımlar ve rekor hacimler, fiyatlarda sert dalgalanmalara yol açıyor. Analistler, güvenli liman talebinin ötesine geçen bu hareketliliğin bir "altın balonu" oluşturabileceği konusunda uyarıyor.
Küresel altın piyasası, 2025 yılının başından bu yana Çin kaynaklı işlemlerle şekilleniyor. Çin’in altın destekli ETF (Borsa Yatırım Fonu) varlıklarının iki kattan fazla artması ve vadeli işlem piyasalarındaki rekor hacimler, fiyat hareketlerinin arkasındaki spekülasyon iddialarını güçlendirdi.
Rekor Sonrası Sert Düzeltme
Altın fiyatları, 29 Ocak tarihinde ons başına 5 bin 594 dolar ile tarihi zirvesini gördü. Ancak bu rekorun hemen ardından, son yılların en keskin düşüşlerinden biri yaşandı ve fiyatlar yaklaşık yüzde 10 değer kaybetti. Fed'in faiz beklentileri ve jeopolitik gerilimler talebi diri tutsa da, uzmanlar piyasadaki asıl oynaklığın Çinli yatırımcılardan kaynaklandığı görüşünde birleşiyor.
Abd Hazine Bakanı Scott Bessent, piyasadaki durumu "kontrolsüz Çin alımları" olarak nitelendirerek şu açıklamada bulundu:
"Çin'de işler biraz kontrolden çıktı. Teminat gerekliliklerini sıkılaştırmak zorunda kalıyorlar. Bu yüzden altın klasik, spekülatif bir patlama gibi görünüyor."
ETF Varlıkları ve İşlem Hacminde Büyük Artış
Capital Economics verilerine göre Çin’in altın destekli ETF varlıkları 2025 başından bu yana iki kattan fazla artış gösterdi. Dünya Altın Konseyi Asya-Pasifik Araştırma Başkanı Ray Jia, Şanghay Vadeli İşlemler Borsası’ndaki günlük ortalama işlem hacminin 540 tona ulaşarak, 2025'teki 457 tonluk rekoru geride bıraktığını belirtti.
Artan bu hareketlilik üzerine Şanghay Altın Borsası, oynaklığı dizginlemek amacıyla teminat gerekliliklerini defalarca yükseltmek zorunda kaldı. Analistler, yüksek kaldıraçlı işlemlerin "güvenli liman" stratejisiyle örtüşmediğine dikkat çekiyor.
Yatırımlar Altına Kayıyor
Avustralya merkezli bankacılık devi Anz tarafından yapılan analize göre, Çinli yatırımcılar gayrimenkul fiyatlarındaki düşüş ve düşük mevduat faizleri nedeniyle altına yöneliyor. Anz Research verileri, altın varlıklarının Çin hane halkı varlıklarındaki payının yüzde 1’den yüzde 5’e çıkabileceğini öngörüyor. Bu durum aynı zamanda Pekin yönetiminin dolardan arındırma politikasıyla da ilişkilendiriliyor.
Balon Uyarısı
Çin Merkez Bankası altın rezervlerini artırmaya devam ederken, ABD tahvil varlıklarını azaltıyor. Ancak uzmanlar, bireysel ve kurumsal yatırımcıların agresif alımlarının piyasada bir "altın balonu" yaratmış olabileceği konusunda ciddi uyarılarda bulunuyor.
