Avrupa Merkez Bankası (ECB) Yönetim Kurulu üyesi Fabio Panetta, küresel ekonomideki son gelişmelere ilişkin kritik açıklamalarda bulundu. ABD ve İran arasında varılan mutabakat anlaşmasına rağmen ekonomik görünümün hâlâ "kırılgan" olduğuna dikkat çeken Panetta, merkez bankalarının esnek hareket etmesi gerektiğini vurguladı.
"Enflasyon ve Büyüme Riskleri Bir Arada"
Roma’da düzenlenen bir konferansta konuşan Panetta, iki ülke arasındaki müzakerelerin enerji fiyatlarını ECB’nin Haziran ayı tahminlerinin altına çekmesine karşın, mevcut tablonun iyimserlik için yeterli olmadığını ifade etti. İtalyan Merkez Bankası Başkanı, “Enflasyona yönelik yukarı yönlü riskler, büyümeye yönelik aşağı yönlü risklerle bir arada varlığını sürdürüyor” değerlendirmesinde bulundu.
Panetta, bu durumun jeopolitik gelişmelerin, enerji piyasalarının, tedarik zincirlerinin, ücretlerin ve enflasyon beklentilerinin yakından izlenmesini zorunlu kıldığını belirterek, para politikasının katı bir yol izlemekten kaçınması gerektiğinin altını çizdi.
"Yeni Nesil Arz Şokları" ile Mücadele
Mevcut enerji piyasası gelişmelerini "giderek daha sık meydana gelen bir dizi arz şoku" olarak nitelendiren Panetta, bu tür olayların artık küresel ekonomideki yapısal dönüşümlerle daha iç içe geçtiğini belirtti. Panetta, merkez bankalarının artık jeopolitik parçalanma, yapay zeka, nüfusun yaşlanması ve iklim değişikliği gibi faktörlere uyum sağlaması gerektiğini kaydetti.
Panetta, klasik yaklaşımların mevcut krizin "büyüklüğünü ve olası kalıcılığını" hafife alma riski taşıdığını savundu. Özellikle küresel enerji arzında yaşanan darbenin ve üretim/ulaşım altyapısına verilen zararların, çatışmalar yatışsa dahi fiyatlar üzerinde baskı yaratmaya devam edebileceği konusunda uyardı.
2022'den Farklı Bir Dinamik
Panetta, mevcut durumu 2022 yılındaki enerji kriziyle kıyaslayarak önemli farklara dikkat çekti:
Talep: Şu anki ortamda talep, 2022’ye kıyasla daha zayıf seyrediyor.
Faiz: Reel faiz oranları şu an çok daha yüksek seviyede.
Şokun Etkisi: Mevcut şok, doğalgazdan ziyade petrol piyasalarını daha derinden etkiliyor.
ECB’nin geçtiğimiz ay gerçekleştirdiği faiz artışını bir "yeniden ayarlama" olarak tanımlayan Panetta, piyasalarda bu yıl yeni bir faiz artışı beklentisi olsa da, yetkililerin veriye dayalı esnek bir duruş sergilemesi gerektiği mesajını verdi.
