Yurt içi turizm tesislerinde artan konaklama maliyetleri ve yeme-içme fiyatlarındaki yükseliş, Türk tatilcilerinin seyahat alışkanlıklarını kökten değiştirdi. Sektörün en canlı dönemi olan Temmuz-Ağustos-Eylül (III. Çeyrek) aylarına ilişkin TÜİK verileri, iç piyasadaki fiyatlama baskısının, vize alma engellerine rağmen tatilcileri yurt dışı seçeneklerine ittiğini net bir şekilde ortaya koydu.
Açıklanan verilere göre, 2026’nın 3. çeyreğinde Türkiye’ye gelen yabancı ziyaretçi sayısı geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 1,6 düşüşle 23,25 milyon kişiye gerilerken, yurt dışına çıkan Türk vatandaşlarının sayısı yüzde 24,2 artarak 4 milyon 202 bin 160 kişiye ulaştı. Bu rakam, veri setinde tek bir 3 aylık dönemde gerçekleşen en yüksek çıkış sayısı olarak tüm zamanların çeyreklik rekoru oldu. Son 5 yıllık dönem incelendiğinde, 2022'nin 3. çeyreğinde 2,07 milyon olan yurt dışı çıkışları yüzde 102,8 artarak 2 katına çıktı.
Tatil Amaçlı Çıkışlar 3 Katına Çıktı
Yurt dışı çıkış gerekçelerinde "akraba ziyareti" veya "iş seyahatleri" gerilerken, ana motivasyon doğrudan “gezi ve eğlence” oldu:
- Tatilci Sayısı: 2022’nin 3. çeyreğinde 998 bin 549 kişi olan yurt dışı tatilcisi sayısı, 2026’nın aynı döneminde 2 milyon 983 bin 791 kişiye tırmandı.
- Oransal Değişim: Son 5 yılda tatil amaçlı yurt dışı çıkışları yüzde 198,8 artışla tam 3 katına çıktı. 2026’nın 3. çeyreğinde yurt dışına giden vatandaşların yüzde 71’i seyahat amacını doğrudan “gezi ve eğlence” olarak beyan etti (2022'de bu oran yüzde 48,2 idi).
Seyahat Modeli Değişti: Kısa Süreli ama Sık Seyahatler
Verilerdeki bir diğer dikkat çekici değişim geceleme sürelerinde yaşandı:
- Ortalama Kalış Süresi: Vatandaşların yurt dışındaki ortalama kalış süresi 2022’nin 3. çeyreğinde 12,97 gün iken, kademeli olarak gerileyerek 2026’nın 3. çeyreğinde 7,18 güne düştü.
- Bu durum, Türk turistlerin tek ve uzun süreli tatil yerine, kısa süreli ama sık seyahatleri tercih ettiğini ortaya koydu.
- Kalış sürelerinin kısalmasına rağmen çıkış sayısındaki rekor patlama otel, motel ve pansiyonlardaki toplam geceleme sayısını yüzde 38,8 artırarak 13,8 milyona ulaştırdı.
90 Günde Yurt Dışında 3 Milyar Dolar Harcandı
Çıkış sayısındaki artış, ciddi bir döviz çıkışını da beraberinde getirdi:
- Turizm Gideri: 2022 yılının 3. çeyreğinde 1,47 milyar dolar olan Türk vatandaşlarının yurt dışı turizm gideri, 2026'da 3 milyar 40 milyon dolara yükseldi (5 yıllık artış yüzde 107,5).
- Harcama Kalemleri: Paket tur ödemeleri 230,9 milyon dolardan 467,6 milyon dolara (2 katına) çıktı. Yurt dışında restoranda harcanan tutar yüzde 65,4 artışla 713,6 milyon dolara, ulaştırma harcamaları ise yüzde 119,7 sıçramayla 198,3 milyon dolara ulaştı.
Yabancı Turist Alışverişten Kıştı, Sağlık Turizmi Rekor Kırdı
Türkiye'deki fiyat artışları yabancı ziyaretçilerin harcama tercihlerini de etkiledi:
- Harcama Eğilimi: Ziyaretçi sayısı yüzde 1,6 düşerken, kişi başı ortalama harcamanın 1.087,69 dolara çıkmasıyla toplam turizm geliri yüzde 5 artarak 25,29 milyar dolar oldu. Konaklama gelirleri yüzde 19, yeme-içme gelirleri yüzde 8,7 arttı.
- Alışveriş Kaybı: Türkiye'nin fiyat avantajını yitirmesiyle giyecek ve ayakkabı harcamaları yüzde 8,5 düşerek 1,86 milyar dolara geriledi.
- Sağlık Turizmi: Çeyreğin en dikkat çekici pozitif verisi sağlık turizminde yaşandı. Yabancıların sağlık harcamaları yüzde 23,6 artarak 1 milyar 33 milyon dolara ulaştı ve sağlık turizmi geliri ilk kez tek bir çeyrekte 1 milyar dolar barajını aştı.
