Türkiye, tütün kullanımıyla mücadelede tarihi bir dönüm noktasına hazırlanıyor. Hazırlanan yeni yasa taslağıyla birlikte, kamusal alanlardan eğlence sektörüne kadar geniş çaplı kısıtlamalar kapıda. 2040 yılına kadar tütün ürünlerinin satışının tamamen sonlandırılmasını hedefleyen düzenleme, ihlal durumunda milyonlarca liralık cezaları ve işletme kapatma yaptırımlarını öngörüyor.
Kamusal ve Açık Alanlarda Sigara Yasağı Genişliyor
Yeni düzenleme kapsamında tütün ürünlerinin kullanım alanı ciddi ölçüde daraltılıyor. Kamu kurumları, sağlık ve eğitim tesisleri ile çocukların bulunduğu alanlarda yasaklar en üst seviyeye çıkarılıyor. Ayrıca açık hava organizasyonları, taksiler dahil tüm toplu taşıma araçları ve sürücü koltuğunda sigara kullanımı tamamen yasaklanacak.
Yeme-içme sektöründe ise katı kurallar uygulanacak:
İşletmelerde yalnızca toplam alanın %10’unu geçmeyen ve en fazla 20 metrekare olan özel bölümlerde kullanıma izin verilecek.
Bu alanlar dışarıdan görünmeyecek, servis yapılmayacak ve 18 yaş altı bireyler alınmayacak.
Otellerde tütün kullanımı sadece önceden belirlenmiş özel odalarla sınırlandırılacak.
Denetim Ekipleri Sahaya İniyor: Ağır Para Cezaları
Yasakların takibi için iki kamu görevlisi ve bir kolluk personelinden oluşan “tütün denetim ekipleri” kurulacak. Bu ekipler ihlalleri yerinde tespit ederek doğrudan ceza kesme yetkisine sahip olacak.
Taslakta öngörülen ceza miktarları ise şöyle:
Bireysel kullanım ihlali: 5 bin TL.
İşletme ihlalleri: 50 bin TL’den başlayan cezalar.
Reklam ve sunum ihlalleri: 5 milyon TL ile 25 milyon TL arası.
Standart dışı üretim: En az 30 milyon TL idari para cezası.
2040 Vizyonu: Satış ve Üretim Tamamen Durdurulacak
Hükümetin stratejik hedefi, 2040 yılı itibarıyla tütün ürünlerini piyasadan tamamen kaldırmak. Bu tarihten itibaren sadece sigara değil; elektronik sigaralar, ısıtılmış tütün ürünleri ve nikotin içeren tüm sistemlerin üretim ve satışı suç kapsamına alınacak.
Satış noktalarında ise "kapalı dolap" dönemine geçiliyor. Tütün ürünleri artık dışarıdan görünmeyecek şekilde saklanacak, satışlar elektronik sistemler üzerinden yaş doğrulaması yapılarak gerçekleştirilecek. Kuralları sistematik olarak ihlal eden işletmelerin önce faaliyetleri durdurulacak, beşinci ihlalde ise ruhsatları tamamen iptal edilecek.
