Sermaye piyasalarında yakın dönemde yaşanan fon tasfiye kararları yatırımcıların odak noktasında yer alırken, Gedik Yatırım Araştırma tarafından yayımlanan kapsamlı rapor piyasadaki riskleri gözler önüne serdi. 5 Ekim tarihli "Tasfiye Kararı Verilen Yatırım Fonları ile İlgili Değerlendirme" raporuna göre; tasfiye kapsamındaki fonların önemli bir kısmının kısa sürede ve fiyatı bozmadan nakde çevrilmesinin zor olabileceği, sorunun özellikle belirli büyük fonlarda ve varlık gruplarında yoğunlaştığı vurgulandı.
Tasfiye Kapsamındaki Fonların Büyüklüğü ve Yatırımcı Sayısı
Toplam Büyüklük: 30 Eylül verilerine göre, içerik ve verisine ulaşılabilen 129 tasfiye kapsamındaki fonun toplam büyüklüğü 652,3 milyar TL seviyesinde bulunuyor. Bu tutarın 305,1 milyar TL'sini para piyasası fonları, 347,2 milyar TL'sini ise diğer fonlar oluşturuyor.
İşleme Kapalı Fonlar Dahil: Tasfiye öncesinde alım satıma kapatılan 103,7 milyar TL’lik fonlar da eklendiğinde işleme kapalı toplam büyüklük 756 milyar TL’ye ulaşıyor.
Yatırımcı Sayısı: MKK verilerine göre, söz konusu fonlarda 455 bin 758 tekil yatırımcının bulunduğu belirtiliyor.
333,9 Milyar TL'lik Varlıkta Likidite Sınırı ve Tera Portföy Yoğunlaşması
Likiditesi Sınırlı Varlıklar: Gedik Yatırım, portföy içeriğine ulaşılabilen 48 fonu (569,9 milyar TL / tasfiye kapsamının %87'si) menkul kıymet bazında inceledi. Çalışmada, 333,9 milyar TL tutarındaki varlığın (portföy içindeki payı %58,6) kısa sürede ve fiyatı bozmadan nakde çevrilmesinin zor olabileceği ("likiditesi sınırlı") hesaplandı.
Tera Portföy Etkisi: Likidite riskinin fonlara eşit dağılmadığı; Tera Portföy’ün TP2, TLY ve THF kodlu üç büyük fonunun, incelenen tasfiye büyüklüğünün %84,6’sını oluşturduğu tespit edildi. Bu üç fon hariç tutulduğunda, likiditesi sınırlı varlıkların oranı %58,6’dan %23,2’ye geriliyor. Ayrıca tasfiye kapsamındaki toplam 652,3 milyar TL’lik büyüklüğün %76,5’i Tera Portföy’ün yalnızca 6 fonunda yer alıyor.
Hisse Pozisyonları ve Satış Süresi Senaryoları
146,5 Milyar TL'lik Hisse: Likiditesi sınırlı 123 hissedeki pozisyonların güncel değerinin yaklaşık 146,5 milyar TL olduğu, bu tutarın %86’sının ilk 10 hissede yoğunlaştığı belirlendi.
Satış Süresi: Günlük ortalama hacmin %20'sini aşmama varsayımında; 146,5 milyar TL'lik hisse pozisyonunun 66 milyar TL’lik bölümünün nakde çevrilmesinin 60 işlem gününden uzun sürebileceği hesaplandı. Yaklaşık 62 milyar TL için 20-60 gün, 19 milyar TL için ise 20 günden kısa süre öngörüldü.
Duyarlılık Analizi (100 TL'nin Ne Kadarı Nakde Dönebilir?)
Raporda farklı değer kaybı varsayımlarına göre yapılan duyarlılık analizi sonuçları dikkat çekti:
Hafif Senaryo: 91 TL
Orta Senaryo: 80 TL
Ağır Senaryo: 67 TL
Çok Ağır Senaryo: 53 TL (Not: Tera Portföy'ün üç büyük fonu hariç tutulduğunda bu rakamlar sırasıyla 97 TL, 93 TL, 88 TL ve 81 TL'ye yükselmektedir). Ayrıca özel sektör tahvillerinde de (37,5 milyar TL'nin 31,6 milyar TL'si) benzer bir likidite sınırı bulunduğu ifade edildi.
