Uluslararası endeks sağlayıcısı MSCI, yıllık Küresel Piyasa Erişilebilirlik Değerlendirmesi raporunda Türkiye'ye yönelik önemli bir not indirimine gitti. Türkiye'nin 'Bilgi Akışı' kriteri artıdan eksiye düşürülürken, bu kararın arkasında pay sahipliği yapılarındaki şeffaflık eksikliği ve fiyat oluşumunu bozan koordineli işlem davranışları olduğu belirtildi.
Fiyat Oluşumu ve Piyasa İstikrarı Üzerinde Risk
MSCI tarafından yayımlanan raporda, özellikle küçük ölçekli şirketlerde gözlemlenen işlem davranışlarının fiyat oluşumunu olumsuz etkileyebileceği ve piyasa oynaklığını artırabileceği vurgulandı. Yabancı kurumsal yatırımcıların gerçek halka açık payı değerlendirme ve endeks replikasyonu süreçlerinde piyasa fiyatlarını esas alma imkanının, bu tür sorunlar nedeniyle ciddi ölçüde kısıtlandığı ifade edildi.
Açığa Satış Yasağı Eleştirildi
Raporun en dikkat çeken kısımlarından biri de Borsa İstanbul'da uygulanan açığa satış yasağına yönelik eleştiriler oldu. Yasağın Mart 2026'da yeniden uygulamaya konulması ve defalarca uzatılmasına dikkat çeken MSCI, "Kurallardaki sık değişiklikler ve kısıtlamaların sürekli yeniden getirilmesi, işlevsel bir açığa satış çerçevesinin istenen özellikleri arasında yer almıyor" değerlendirmesinde bulundu.
Türkiye İçin Diğer Olumsuz Tespitler
Raporda, Türkiye piyasasına yönelik sıralanan diğer temel eksiklikler şu şekilde özetlendi:
- Şirket bilgilerinin İngilizce olarak her zaman sunulmaması,
- Döviz piyasasına yapılan müdahaleler ve bazı döviz işlemlerindeki takas gecikmelerinin kısıtlayıcı etkileri,
- Tescil zorunluluğunun sürmesi ve mevzuatın tamamının İngilizce yayımlanmaması,
- Saklama ve omniüs yapılarının bulunmaması,
- Hisse senedi ödünç işlemlerinin belirli menkul kıymetlerle sınırlı tutulması,
- Borsa verisi kullanımındaki kısıtlamaların yatırım araçlarının erişilebilirliğini daraltması,
- Hükümet müdahalelerinin kurumsal çerçevenin istikrarına ilişkin soru işaretleri doğurması.
T+1 Takas Dönüşümü Süreci
Öte yandan MSCI, Borsa İstanbul'un T+1 takas döngüsüne geçişi değerlendirmek amacıyla Ocak 2026'da uçtan uca test ortamları açtığını kaydetti. Tüm piyasa katılımcılarının hazırlıklarını 31 Aralık 2026'ya kadar tamamlaması beklenmekle birlikte, kesin uygulama tarihine ilişkin henüz bir açıklama yapılmadı.
