ABD ekonomisinde büyüme sürmesine rağmen kamu maliyesindeki dengesizlikler endişe verici boyutlara ulaşıyor. ABD Hazine Bakanlığının açıkladığı verilere göre, 30 Eylül’de sona eren 2026 mali yılında federal bütçe açığı yaklaşık 2 trilyon dolar oldu. Önceki yıla kıyasla yüzde 12 büyüyen açık, Kovid-19 salgını döneminden bu yana kaydedilen en yüksek seviyeye ulaşarak ülke tarihinin en yüksek üçüncü bütçe açığı olarak kayıtlara geçti. Bütçe açığının gayri safi yurt içi hasılaya (GSYH) oranı ise yüzde 6,2 olarak hesaplandı.
Yüksek faiz oranları ve artan borçlanma maliyetleri, federal bütçe üzerindeki baskıyı tırmandırırken, borç faizlerine yapılan ödemeler 1,36 trilyon dolarla rekor kırdı.
Kamu Borcu 40 Trilyon Doları Astı ve GSYH'ye Oranı %100 Oldu
Borç Stoku: ABD’nin toplam federal borcu ağustos ayında ilk kez 40 trilyon dolar sınırını geride bıraktı. Bu tutarın bir kısmı kamu kurumlarına olan yükümlülüklerden oluşurken, Hazine tahvili sahiplerine olan net borç yaklaşık 32 trilyon dolar düzeyinde bulunuyor.
Tarihi Oranlar: Kamu borcunun GSYH’ye oranı yüzde 100 seviyesine ulaşarak İkinci Dünya Savaşı dönemindeki oranlara yaklaştı. Ekonomistler, ülkenin borçlarını ödeyememe ihtimalini düşük görse de, borç, faiz ve bütçe açığı sarmalının uzun vadede ciddi riskler barındırdığı konusunda uyarıyor.
Trump Yönetiminin Büyüme ve Tarife Politikaları
Büyüme ve Gümrük Vergileri: Donald Trump yönetimi, ekonomik büyümenin hızlanması ve ithalata uygulanan gümrük vergilerinden elde edilen gelirlerle bütçe baskısını hafifletmeyi hedefliyor.
Yargı ve İade Darbesi: Ancak ABD Yüksek Mahkemesinin bu yıl tarifelerin önemli bir bölümünü iptal etmesiyle federal hükümet 145 milyar dolarlık geri ödeme yapmak zorunda kaldı. Bu gelişme, tarifelerden sağlanan ilave gelirlerin önemli kısmını ortadan kaldırdı. Ayrıca Fed yetkilileri, ithalat tarifelerinin son dönemdeki enflasyon artışında da etkili olduğunu belirtiyor.
Konut Kredisi Faizleri %7,40'a Yükseldi
Küresel tahvil piyasalarındaki getiri artışları yalnızca devleti değil, Amerikan tüketicilerini de doğrudan vuruyor:
Mortgage Oranları: Freddie Mac verilerine göre, ABD’de 30 yıl vadeli konut kredilerinin faiz oranı yüzde 7,40 ile yakın dönemin en yüksek seviyesine çıktı. Bu oran, 2010’lu yıllarda görülen yüzde 3’lük seviyelerin çok üzerinde yer alıyor.
Küresel Rekabet: ABD Hazinesi, yeni borçlanma ihalelerinde yatırımcıların ilgisini çekmek için diğer gelişmiş ekonomilerin tahvilleri ve yapay zekâ projelerine kaynak arayan büyük şirketlerle sert bir rekabet yürütüyor.
Ara Seçimler Öncesi Seçmenin Gündemi
ABD’de 3 Kasım’da yapılacak Kongre ara seçimleri yaklaşırken, artan yaşam ve kredi maliyetleri seçmenlerin ana gündem maddesini oluşturuyor. Kamuoyu araştırmaları, yüksek fiyatların ve borç yükünün siyasi tercihlerde belirleyici olacağını gösteriyor. Seçimlerin ardından Kongrede oluşacak yeni tablonun, vergi reformları, kamu harcamaları ve gümrük tarifelerine yönelik politikaları doğrudan şekillendirmesi bekleniyor.
