Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) ekonomistleri, 2025 yılında mal enflasyonuna göre daha yüksek seyreden hizmet enflasyonunu mercek altına aldı. Analize göre eğitim, kira ve rekabetin sınırlı olduğu yerel hizmetler, dezenflasyon sürecindeki "katılık" noktalarını oluşturuyor.
Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), "Merkezin Güncesi" platformunda yayımlanan yeni analizinde 2025 yılı hizmet fiyatlarındaki değişimleri inceledi. Yardımcı Ekonomist Aysu Çelgin ve Kıdemli Ekonomist Fethi Öğünç tarafından kaleme alınan çalışmada, tüketici enflasyonunun %30,9 ile tamamlandığı 2025 yılında, hizmet enflasyonunun %44 seviyesinde kalarak ayrıştığı vurgulandı.
Eğitimde Endeksleme Mekanizması Değişti
Analizde, 2025'in en çok artış gösteren kalemlerinin başında eğitim hizmetlerinin geldiği belirtildi. Özellikle üniversite ücretlerinin 2019 sonundan bu yana 15,1 kat artması dikkat çekti. Ancak 5 Eylül 2025'te yapılan yönetmelik değişikliğiyle, fiyat artışlarının geçmiş 24 ay yerine son 12 ayın verilerine dayandırılmasının, dezenflasyon sürecini destekleyeceği öngörülüyor.
Kira Enflasyonunda "Atalet" Etkisi
Kira fiyatlarının, deprem, kentsel dönüşüm ve sözleşmelerin yıllık yenilenmesi gibi faktörler nedeniyle yüksek kalmaya devam ettiği ifade edildi. TCMB ekonomistleri, kiradaki ana eğilimin aşağı yönlü olduğunu ancak arz yönlü politikaların etkisinin zamana yayılacağını belirtti. Ayrıca kira artışlarının, çalışanların ücret taleplerini etkileyerek "ikincil etkiler" yarattığına dikkat çekildi.
Yerel Hizmetlerde Rekabet Bariyeri
Haberin en çarpıcı noktalarından biri ise berber, kuaför, gündelikçi ve kuru temizleme gibi "yerel nitelikli" hizmetler oldu. Bu sektörlerde:
Rekabetin sınırlı olması,
Hizmetin doğrudan "kişisel geliri" oluşturması,
Otomasyon imkanının düşük olması gibi nedenlerle fiyatların mal grubuna göre çok daha dirençli olduğu kaydedildi.
Analiz verilerine göre, kira, eğitim ve yerel hizmetler grubu, 2025 yılı sonu itibarıyla enflasyona toplam 7,8 puanlık bir katkı sağladı. Özellikle yerel hizmetlerdeki enflasyon düşüşünün sadece 2 puanla sınırlı kalması, bu alandaki fiyatlama davranışlarındaki katılığı gözler önüne serdi.
