Avrupa Birliği (AB), iklim kriziyle mücadele kapsamında gıda sektöründe devrim niteliğinde bir değişikliğe hazırlanıyor. Fosil yakıtlardan sonra sera gazı emisyonlarının en büyük kaynağı olarak gösterilen hayvancılık sektörü, yeni bir vergi düzenlemesiyle karşı karşıya. Taslak halindeki düzenleme, özellikle sığır ve kuzu eti fiyatlarında ciddi artışları beraberinde getirebilir.
Üretim Maliyetine "Çevresel Tahribat" Ayarı
Potsdam İklim Araştırmaları Enstitüsü (PIK) araştırmacılarından Charlotte Plinke'nin vurguladığı "Ne kadar salınım, o kadar vergi" ilkesi, yeni vergilendirme sisteminin temelini oluşturuyor. Uzmanlar, hayvansal üretimin yüksek karbon ayak izi nedeniyle oluşan çevresel maliyetlerin doğrudan ürün fiyatına yansıtılması gerektiğini savunuyor.
Tüketim Alışkanlıkları Değişecek: Haftada 1 Porsiyon Daha Az Et
Sistemin uygulanabilirliği açısından ilk etapta et ürünlerindeki indirimli KDV oranlarının kaldırılması planlanıyor. University College London tarafından yapılan araştırmalar, bu vergi artışının tüketici davranışlarını doğrudan etkileyeceğini öngörüyor:
Tüketim Azalışı: AB genelinde haftalık et ve süt ürünü tüketiminin kişi başı 1 porsiyon azalması bekleniyor.
Çevresel Etki: Standart KDV uygulamasıyla gıda kaynaklı çevresel zararın %5,7'ye kadar azaltılabileceği tahmin ediliyor.
Hane Başına Maliyet ve Geri Ödeme Modeli
Vergi artışının hane halkı bütçesine yıllık ortalama 109 euro ek yük getireceği hesaplanıyor. Ancak AB, sosyal dengeleri korumak adına bu gelirin önemli bir kısmını vatandaşlara iade etmeyi planlıyor. Öngörülen modelde, toplanan verginin 83 eurosu kişi başı geri ödeme olarak iade edilecek ve böylece net maliyet yıllık 26 euro seviyesinde tutulacak.
