Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) tarafından yayımlanan son analiz, jeopolitik gerilimlerin ve enerji ithalatındaki artışın dış ticaret üzerindeki etkilerini mercek altına aldı. Analizde, ihracattaki güçlü performansın ve iç talepteki yavaşlamanın dış ticaret dengesini desteklediği vurgulandı.
İhracatta Güçlü Seyir Dış Ticaret Dengesini Korudu
TCMB Kıdemli Ekonomisti Yasemin Barlas ve Başuzman Şebnem Oğuz tarafından kaleme alınan “Jeopolitik gelişmeler dış ticareti nasıl şekillendirdi?” başlıklı çalışma, yılın ikinci çeyreğinde yaşanan gelişmeleri değerlendirdi. Rapora göre, enerji fiyatlarındaki yükselişin dış ticaret üzerindeki baskısı, ihracattaki artış sayesinde büyük ölçüde dengelendi.
Analizden Öne Çıkan Başlıklar:
Enerji Fiyatlarında Yükseliş: Brent petrolde yıllık bazda yüzde 55,2, doğal gazda ise yüzde 28,2 oranında artış yaşandı. Bu durum enerji ithalatını yıllık bazda yüzde 32,4 oranında artırdı.
İhracatta Tedarik Zinciri Etkisi: Hürmüz Boğazı'ndaki belirsizlikler ve lojistik maliyetlerin artması, küresel talebin Türkiye'ye kaymasına yol açtı. Özellikle Avrupa kaynaklı ihtiyati alımlar ihracatı destekledi.
Savunma Sanayinin Katkısı: Yapısal dönüşümünü sürdüren savunma sanayinin toplam ihracattaki payı son dört yılda 2,3 puan artarak yüzde 4 seviyesine ulaştı.
İç Talep ve İthalat Kompozisyonu: Sıkı para politikasının etkisiyle iç talepteki zayıf seyir, tüketim malları ithalatını baskıladı. Enerji hariç ithalat tarafında ise dengeli bir görünüm izlendi.
Cari Açık Üzerindeki Riskler Azalıyor
TCMB analistleri, enerji fiyatlarında gözlenen normalleşme eğilimi ve ihracatın sağladığı dayanıklılık dikkate alındığında, savaşın cari açık üzerindeki yukarı yönlü baskısının önceki aylara göre hafiflediğini belirtti. İç talepteki soğumanın ithalat kompozisyonunu iyileştirmesi, dış dengelenme sürecine önemli bir katkı sağlıyor.
