Avrupa Birliği ile Mercosur ülkeleri arasında imzalanan ticaret anlaşmasındaki vergi düzenlemesi, sofralık zeytin sektöründe büyük bir tartışma başlattı. Mercosur'dan gelen ürünlerde vergiler sıfırlanırken, Avrupa ihracatında yüzde 12,6’lık verginin korunması "asimetrik ticaret" tepkilerine yol açtı.
Avrupa Birliği (AB) ve Mercosur ülkeleri arasındaki serbest ticaret anlaşması, Akdeniz ekonomilerinin can damarı olan zeytin sektöründe kriz çıkardı. Anlaşma şartlarına göre; Mercosur ülkelerinden Avrupa'ya giren sofralık zeytinlerde gümrük vergileri kademeli olarak kaldırılırken, Avrupalı üreticilerin Güney Amerika pazarında yüksek vergilerle karşı karşıya kalmaya devam etmesi "ticari adaletsizlik" olarak yorumlanıyor.
Karşılıklılık İlkesi Çiğneniyor mu?
Sektör temsilcileri, anlaşmanın mevcut haliyle "ticarette karşılıklılık" ilkesine tamamen aykırı olduğunu savunuyor. Halihazırda Mercosur'dan AB'ye yapılan zeytin ithalatında uygulanan yüzde 12,8’lik vergi, önümüzdeki 7 yıl içinde kademeli olarak sıfıra indirilecek. Ancak Avrupa'nın Mercosur ülkelerine gönderdiği zeytinlerdeki yüzde 12,6’lık gümrük vergisi kalıcı olacak ve azaltılması planlanmıyor.
Akdeniz Ülkelerinden Güç Birliği
Düzenlemeye ilk tepki, İspanyol Sofralık Zeytin İhracatçıları Birliği (asemesa) tarafından geldi. İspanyol üreticilerin çağrısıyla Yunanistan (PEMETE) ve İtalya (ASSOM) sektör temsilcileri de harekete geçerek ortak bir cephe oluşturdu. Avrupa Komisyonu'na yapılan acil müdahale çağrısında, bu eşitsizliğin Avrupa'daki yerel üreticinin rekabet gücünü uzun vadede yok edeceği vurgulandı.
"Avrupalı Üretici Cezalandırılıyor"
Yunanistan Sofralık Zeytin İhracatçıları Birliği (PEMETE) Başkanı Kostas Zoukas, yaptığı açıklamada durumun vahametine dikkat çekti:
"Mercosur ürünlerine kapılar açılırken, bizim ürünlerimizin yüksek vergilerle engellenmesi kabul edilemez. Bu durum, küresel pazardaki rekabetçiliğimizi zayıflatan asimetrik bir yük oluşturuyor."
