ABD ve İsrail’in İran’a yönelik operasyonları sonrası stratejik enerji yollarında sevkiyatın durma noktasına gelmesi, Avrupa piyasalarında gaz fiyatlarını gün içinde yüzde 48 artırdı.
Küresel enerji arzının en kritik noktalarından biri olan Hürmüz Boğazı, askeri hareketlilik ve artan güvenlik riskleri nedeniyle tanker trafiğine büyük ölçüde kapandı. Yaşanan bu jeopolitik kriz, Avrupa’nın enerji borsalarında şok etkisi yarattı.
TTF’de Fiyatlar 47 Euro Bandını Aştı
Avrupa'nın en derinlikli doğal gaz ticaret merkezi olan Hollanda merkezli TTF'de, nisan vadeli kontratların fiyatı megavatsaat başına 47,2 avroya kadar yükseldi. Saldırıların öncesinde, 27 Şubat tarihinde 31,95 avro seviyesinde olan fiyatlar, sadece bir gün içinde yüzde 48 oranında değer kazandı.
Qatar Energy Üretimi Durdurdu
Krizin derinleşmesindeki en büyük etkenlerden biri de Katar’daki enerji tesislerinin hedef alınması oldu. İran’dan fırlatılan İHA’ların Qatar Energy'ye ait Ras Laffan Sanayi Şehri'ndeki bir tesisi vurması üzerine şirket, sıvılaştırılmış doğal gaz (LNG) üretimini tamamen durdurduğunu açıkladı. Bu karar, küresel piyasalarda arz güvenliği endişelerini zirveye taşıdı.
Hürmüz Boğazı’nın Kritik Önemi
Dünyadaki toplam LNG ihracatının yaklaşık yüzde 20'si Hürmüz Boğazı üzerinden gerçekleştiriliyor. Özellikle dünyanın en büyük ihracatçılarından biri olan Katar’ın tüm sevkiyatı bu dar su yolu üzerinden dünyaya ulaşıyor. Boğazdaki tıkanıklık her ne kadar öncelikle Asya pazarını etkilese de, küresel arz zincirindeki kırılma Avrupa fiyatları üzerinde sert bir baskı oluşturuyor.
Avrupa’nın Depo Stokları Alarm Veriyor
Fiyat artışını tetikleyen bir diğer unsur ise Avrupa’daki yer altı doğal gaz depolama tesislerindeki doluluk oranının yüzde 30'un altına gerilemesi oldu. Stokların düşük seviyede olması, Avrupa'nın dış piyasalardan LNG tedarik etme zorunluluğunu artırırken, mevcut jeopolitik riskler bölgenin enerji maliyetlerini yukarı çekmeye devam ediyor.
