Nobel Ekonomi Ödülü sahibi Prof. Dr. Daron Acemoğlu, Fed Başkanı Jerome Powell üzerindeki siyasi baskılara dair sert açıklamalarda bulundu. Acemoğlu, kurumların bağımsızlığının yitirilmesinin ABD ekonomisini "kapsayıcı" modelden uzaklaştıracağı uyarısını yaptı.
Küresel finans piyasaları, ABD Merkez Bankası (Fed) Başkanı Jerome Powell’a yönelik artan baskılar ve Adalet Bakanlığı’nın mahkeme celpleriyle çalkalanırken; konuyla ilgili en kritik analiz, kurumlar üzerine yaptığı çalışmalarla tanınan Nobel ödüllü iktisatçı Prof. Dr. Daron Acemoğlu’ndan geldi.
Bloomberg TV’ye konuşan Acemoğlu, Fed'in özerkliğine yönelik saldırıların sadece bir para politikası tartışması değil, modern ekonominin varoluşsal bir meselesi olduğunu vurguladı.
"Merkez Bankası Bağımsızlığı Bir Lüks Değil, Zorunluluktur"
Fed’in faiz kararları nedeniyle cezai soruşturma tehdidiyle karşı karşıya kalmasını "tehlikeli bir emsal" olarak nitelendiren Acemoğlu, siyasetin para politikasına müdahalesinin uzun vadeli tahribatına dikkat çekti.
Acemoğlu, mülakatında şu ifadeleri kullandı:
"Merkez bankası bağımsızlığı siyasi bir tercih değildir; fiyat istikrarı ve ekonomik büyümenin temel taşıdır. Eğer para politikası bir başkanın şahsi tercihlerine veya siyasi ajandasına göre şekillenmeye başlarsa, piyasaların güveni kalıcı olarak sarsılır."
Küresel Dayanışma: Fed Dünyanın Finansal Çapasıdır
Avrupa Merkez Bankası (AMB) ve İngiltere Merkez Bankası (BoE) gibi dev kurumların Powell ile "tam dayanışma" içinde olduklarını açıklamasını değerlendiren Nobel ödüllü ekonomist, bu eşgüdümlü tepkinin durumun ciddiyetini kanıtladığını belirtti. Acemoğlu, Fed'in bağımsızlığının sadece ABD'yi değil, tüm küresel finansal istikrarı koruyan bir "çapa" olduğunu ifade etti.
Kapsayıcı Kurumlardan Çıkış Riski: "Ulusların Düşüşü" Hatırlatması
Ünlü eseri Ulusların Düşüşü'ndeki kuramsal çerçevesine atıfta bulunan Acemoğlu, Fed gibi kritik mekanizmaların siyasallaşmasının ABD’yi "kapsayıcı" ekonomik modelden uzaklaştırıp "sömürücü" bir yapıya sürükleyebileceği uyarısında bulundu.
Kurumsal Aşınma: Acemoğlu'na göre kurumlar bir gecede yıkılmasa da, bağımsızlığa yönelik her saldırı onları içten içe zayıflatıyor.
Rasyonellik Kaybı: Bugün kurumlara yapılan baskı, yarın ekonomik kararların rasyonellikten tamamen uzaklaşmasına neden olabilir.
2026 Ekonomik Görünümü: Enflasyonist Felaket Uyarısı
Trump yönetiminin konut kredisi maliyetlerini düşürmek ve borçlanma yükünü azaltmak amacıyla Fed’e yaptığı baskıları değerlendiren Prof. Dr. Acemoğlu, bu hamlelerin kısa vadeli sahte bir rahatlama yaratabileceğini ancak uzun vadede "enflasyonist bir felakete" yol açacağını savunu.
Powell’ın baskılar karşısındaki dik duruşuna destek veren Acemoğlu, hukukun üstünlüğü çerçevesinde kurumsal özerkliğin korunması gerektiğini hatırlatarak sözlerini noktaladı.
