ABD Merkez Bankası (Fed), yapay zekâ sektörüne akın eden trilyonlarca dolarlık yatırımların tetiklediği fiyat baskılarıyla karşı karşıya kalırken, para politikasının etkinliğine dair tartışmalar derinleşiyor. Amazon, Apple ve Anthropic gibi teknoloji devlerinin güçlü finansman imkânları, yüksek faiz oranlarının bu alandaki yatırımları yavaşlatma gücünü sınırlıyor.
Fed’in 27-28 Ekim tarihlerinde gerçekleştireceği kritik toplantı öncesinde, politika faizinin yüzde 3,75-4,00 aralığında sabit tutulması beklenirken; yetkililer yapay zekâ kaynaklı enflasyonist risklere karşı ilave sıkılaşma ihtimalini masada tutuyor.
Yapay Zekâ Yatırımları ve Fed'in "Asimetrik" Faiz İkilemi
1 Trilyon Dolarlık Harcama Dalgası: Yapay zekâ sektörünün gelecek yıl yaklaşık 1 trilyon dolarlık yatırım yapması bekleniyor. Bu devasa rakam, ABD ekonomisinin yaklaşık yüzde 3’üne karşılık geliyor.
Kevin Warsh'ın Açıklamaları: Fed Başkanı Kevin Warsh, Tayland’daki IMF toplantısında yapay zekâ yatırımlarının talep ve fiyatlar üzerinde belirgin bir etki yarattığını söyledi. Warsh, teknolojinin uzun vadede verimlilik artıracağını ancak mevcut aşamada yarattığı talebin para politikası açısından dikkate alınması gerektiğini vurguladı.
Küçük İşletmeler Üzerindeki Risk: ADP Başekonomisti Nela Richardson, Fed’in faiz artışlarının ekonomik yükünün, nakit zengini büyük teknoloji şirketlerinden ziyade banka kredilerine bağımlı küçük işletmeler ile kredi kartı borçlu tüketiciler üzerinde yıkıcı hissedileceğine dikkat çekti.
Genişleyen Tedarik Zinciri ve Enflasyon Baskısı
Yapay zekâ yatırımları yalnızca teknoloji devleriyle sınırlı kalmayarak tüm ekonomiye yayılıyor:
Sipariş Patlaması: Veri merkezlerinin inşası ve teknolojik ekipman üretimi, yan sektörlerde de siparişleri artırıyor. KeyCorp CEO'su Christopher Gorman, ticari müşterilerinin güçlü siparişlerden söz ettiğini ve yeni yatırım/fiyat artışına gittiğini belirtti.
Konut ve İş Gücü Piyasası: Konut piyasasının zayıf seyrettiği ve ücret artışlarının enflasyonun ana kaynağı olmadפğı bir ortamda, Cleveland Fed Başkanı Beth Hammack büyümeyi durdurmayı değil, fiyat baskısını azaltacak ölçüde yavaşlatmayı hedeflediklerini ifade etti.
Enflasyon Hedefine Giden Zorlu Yol ve Riskler
Hedefe Ulaşma Mücadelesi: Fed’in yüzde 2’lik enflasyon hedefi beş yılı aşkın süredir yakalanamazken, işsizlik oranı son iki yıldır yüzde 4,0-4,3 bandında seyrediyor.
Wellington Management Değerlendirmesi: Makro Stratejist Juhi Dhawan; İran savaşının sona ermesiyle petrol fiyatlarının düşmesi veya veri merkezi yatırımlarının yavaşlamasının baskıyı hafifletebileceğini, ancak yapay zekâ dışındaki sektörlerin kâr marjlarının daralması ve hanehalkı dayanıklılığının azalmasının ciddi riskler oluşturduğunu belirtti.
