Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), 2026 yılı Nisan ayına ilişkin İktisadi Yönelim İstatistikleri ve Reel Kesim Güven Endeksi verilerini yayımladı. İmalat sanayinde faaliyet gösteren 1752 iş yerinin katılımıyla hazırlanan rapor, reel kesimin ekonomik faaliyetlere bakışında nisan ayında bir miktar temkinli bir duruş sergilendiğini ortaya koydu.
Mevsimsellikten Arındırılmış Endeks (RKGE-MA) Düştü
Nisan ayında mevsimsellikten arındırılmış Reel Kesim Güven Endeksi (RKGE-MA), bir önceki aya göre 1,4 puan azalarak 98,6 seviyesine geriledi. Endeksin 100 barajının altında kalması, reel kesim temsilcilerinin ekonomik faaliyetlere ilişkin "kötümser" bir görünüm içinde olduğunu gösteriyor.
Arındırılmamış Reel Kesim Güven Endeksi (RKGE) ise bir önceki aya göre 0,4 puanlık sınırlı bir düşüşle 100,6 seviyesinde gerçekleşti.
Yatırım İştahı Artarken Üretim Beklentileri Zayıfladı
Endeksi oluşturan anket soruları detaylı incelendiğinde, reel sektörün gelecek dönem projeksiyonlarında karışık bir tablo öne çıkıyor:
Olumlu Etki: Sabit sermaye yatırım harcaması ve mevcut toplam sipariş miktarına ilişkin değerlendirmeler endeksi yukarı yönlü destekledi.
Olumsuz Etki: Son üç aydaki toplam sipariş miktarı, genel gidişat, gelecek üç aydaki ihracat siparişleri, üretim hacmi, mevcut stok seviyeleri ve istihdam beklentileri endeksi aşağı çeken temel kalemler oldu.
Maliyet ve Enflasyon Beklentileri Yükselişte
İşletmelerin maliyet ve fiyatlama tarafındaki beklentilerinde artış eğilimi dikkat çekiyor:
Birim Maliyetler: Son üç ayda artış bildirenlerin oranı korunurken, gelecek üç ayda maliyetlerin artacağını öngörenlerin oranı güçlendi.
Satış Fiyatları: Gelecek üç aydaki satış fiyatlarına yönelik artış beklentileri yükseldi.
Enflasyon Beklentisi: Reel sektörün gelecek 12 aylık dönem sonu itibarıyla yıllık ÜFE beklentisi, bir önceki aya göre 0,8 puan artarak yüzde 31,9 seviyesine çıktı.
Üretimi Kısıtlayan En Büyük Engel: Talep Yetersizliği
Ankete katılan iş yerlerinin yüzde 56,5'i üretimlerini kısıtlayan bir faktör bulunmadığını belirtirken, kısıtlama yaşayan işletmeler için en büyük sorun %12,8 ile talep yetersizliği oldu. Bunu %8,8 ile hammadde ve ekipman yetersizliği, %8,6 ile mali imkansızlıklar ve %8,0 ile iş gücü yetersizliği takip etti.
Genel Gidişat Kötümserleşiyor
İçinde bulunulan sanayi dalındaki genel gidişata ilişkin görüşler, mart ayına kıyasla daha kötümser bir yöne evrildi. Daha kötümser olduğunu belirtenler lehine olan seyrin güçlenmesi, sanayicinin kısa vadeli belirsizliklere karşı temkinli yaklaşımını sürdürdüğünü gösteriyor.
