Ünlü iktisatçı Mahfi Eğilmez, kamuoyunda sıkça tartışılan "Türkiye'de kriz var mı?" sorusuna çarpıcı bir bakış açısı getirdi. Eğilmez, ekonomik durumun tek bir gerçekliği olmadığını, bireylerin içinde bulunduğu gelir grubuna göre yaşadıkları deneyimin "kriz" veya "pahalılık" olarak keskin bir şekilde ayrıldığını vurguladı.
Gelir Dağılımındaki "Tırmık" Modeli
Eğilmez, Türkiye'deki ekonomik tabloyu bir tırmık benzetmesiyle açıkladı. Toplumu beş farklı gelir dilimine ayıran bu modelde, nüfusun en üstteki yüzde 40'lık kesiminin toplam gelirin yüzde 70'ini aldığını, geri kalan yüzde 60'lık kesimin ise pastanın sadece yüzde 30'u ile yetinmek zorunda kaldığını hatırlattı.
Üst Gelir Grubu İçin Sadece "Pahalılık"
Tırmığın en üst iki dişinde yer alan yüksek gelirli kesim için hayatın akışında büyük bir değişim olmadığını belirten Eğilmez, bu grubun enflasyon karşısında gelirlerini koruyabildiğini ifade etti. Bu kesim için restoranların ve alışveriş merkezlerinin hala dolu olması, durumun bir "kriz" olarak değil, sadece yönetilebilir bir "pahalılık" olarak algılanmasına neden oluyor.
Alt ve Orta Sınıfın Gerçekliği: Derin Bir Kriz
Eğilmez'e göre, tırmığın alt basamaklarında durum tamamen farklı seyrediyor:
Alt Gelir Grubu: Satın alma gücü sürekli aşınan ve gelirini enflasyon hızında artıramayan bu kesim için tablo net bir ekonomik kriz niteliği taşıyor.
Orta Sınıf: Eskiden ulaşabildiği pek çok imkânın artık dışında kalan orta sınıf, iki arada bir derede kalarak yoksullaşma tehlikesiyle karşı karşıya.
"Herkes Kendi Türkiye'sinde Yaşıyor"
Ekonomik krizin kişisel bir deneyim haline dönüştüğünü savunan Mahfi Eğilmez, analizini şu sözlerle noktaladı: "Kriz, herkesin aynı şekilde yaşadığı bir olgu değil. Herkes, tırmığın bulunduğu dişe göre başka bir Türkiye’de yaşıyor."
