Venezuela’da uzun süredir karşı karşıya olan hükümet ile muhalefet, ülkenin İngiltere’de tutulan altın rezervlerinin geri alınması konusunda uzlaşmaya vardı. Taraflar, İngiltere Merkez Bankası kasalarında bulunan yaklaşık 31 ton altının Venezuela’ya iade edilmesi için ortak girişimde bulunacak.
Yaklaşık iki hafta süren ve ABD’nin desteğiyle gerçekleştirilen görüşmelerin ardından varılan anlaşma, Venezuela siyasetinde dikkat çekici bir gelişme olarak değerlendiriliyor. Güncel piyasa fiyatlarıyla yaklaşık 4 milyar dolar değerinde olduğu belirtilen rezervin, depremden etkilenen bölgelerin yeniden inşasında kullanılması hedefleniyor.
Venezuela’nın altınları 2018’den beri İngiltere’de
Venezuela’nın İngiltere Merkez Bankası’nda bulunan altınlarına erişim sorunu 2018 yılına dayanıyor. İngiltere’nin Caracas yönetimini tanımaması nedeniyle rezervler Venezuela Merkez Bankası’na teslim edilmedi ve anlaşmazlık İngiliz mahkemelerine taşındı.
İngiltere Merkez Bankası, altınların hangi yönetim ya da kurumun kontrolüne bırakılması gerektiğine ilişkin hukuki belirsizliğin giderilmesini bekliyor. Bu nedenle Venezuela’ya ait külçeler yaklaşık sekiz yıldır Londra’daki kasalarda tutuluyor.
Muhalefet daha önce altınların mevcut hükümetin kontrolüne verilmesine karşı çıkıyordu. Son anlaşmayla birlikte hükümet ve muhalefet, rezervin Venezuela’ya geri dönmesi ve belirlenen alanlarda kullanılması konusunda ortak bir noktada buluştu.
4 milyar dolarlık kaynak yeniden yapılanmaya aktarılacak
Tarafların açıklamasına göre 31 ton altının serbest bırakılması halinde elde edilecek kaynak, haziran ayında meydana gelen depremlerin ardından yürütülecek yeniden yapılanma çalışmalarına tahsis edilecek.
Konutların yeniden inşa edilmesi, sağlık tesislerinin güçlendirilmesi, elektrik altyapısının onarılması ve enkaz kaldırma faaliyetleri öncelikli harcama alanları arasında yer alıyor.
Muhalefet, yaklaşık 4 milyar dolarlık rezervin kullanımında şeffaflık ve sıkı denetim mekanizmalarının oluşturulmasını talep ediyor. Tarafların, harcamaların takip edilmesini sağlayacak ortak bir yapı üzerinde çalıştığı belirtiliyor.
Yüksek enflasyon Venezuela ekonomisini zorluyor
Venezuela’nın altın rezervine ulaşma çabasının arkasında yalnızca deprem sonrası oluşan finansman ihtiyacı bulunmuyor. Yeniden hızlanan enflasyon, yüksek kamu borcu ve dış finansmana erişimde yaşanan sorunlar, Caracas yönetiminin döviz sağlayabilecek varlıklara olan ihtiyacını artırıyor.
Venezuela Merkez Bankası verilerine göre aylık enflasyon temmuz ayında yüzde 19,9’a yükseldi. Haziran ayında ise bu oran yüzde 13,8 seviyesinde gerçekleşmişti. Ülkede yıllık enflasyonun yaklaşık yüzde 575’e ulaştığı tahmin ediliyor.
Depremlerin bazı bölgelerde altyapıya zarar vermesi ve ürün dağıtımını aksatması da fiyatlar üzerindeki baskıyı artırdı. Venezuela’nın toplam kamu borcunun yaklaşık 240 milyar dolar seviyesinde olduğu belirtilirken hükümet, hem yeniden yapılanmayı finanse etmek hem de ekonomide istikrarı desteklemek için yeni kaynak arayışını sürdürüyor.
Venezuela IMF’deki kaynaklarına da ulaşmak istiyor
Caracas yönetiminin erişmeye çalıştığı uluslararası varlıklar, İngiltere’de tutulan 31 ton altınla sınırlı değil. Venezuela aynı zamanda Uluslararası Para Fonu bünyesinde bulunan yaklaşık 4,6 milyar dolarlık özel çekme hakkını kullanabilmek için girişimlerde bulunuyor.
Bu adımlar, Venezuela’nın yurt dışında bulunan veya erişimi sınırlandırılan finansal varlıklarını yeniden kullanıma açmayı hedefleyen daha geniş kapsamlı bir strateji izlediğini gösteriyor.
İngiltere’deki altın rezervi ise hem büyüklüğü hem de yıllardır süren hukuki anlaşmazlık nedeniyle ülkenin yurt dışındaki varlıkları arasında sembolik bir öneme sahip.
Sürecin kaderini İngiliz makamları belirleyecek
Venezuela’nın 31 ton altınına yeniden erişmesi, ülkeye yaklaşık 4 milyar dolarlık ilave finansman imkânı sağlayabilir. Ancak rezervin serbest bırakılması için İngiliz makamlarının yaklaşımı ve devam eden hukuki süreçlerin sonucu belirleyici olacak.
Son anlaşmanın en dikkat çekici yönünü ise uzun süredir birbirinin siyasi meşruiyetini tartışan hükümet ile muhalefetin aynı ekonomik çıkar etrafında birleşmesi oluşturuyor. Geçmişte taraflar arasındaki mücadelenin sembollerinden biri haline gelen altın rezervi, bu kez hükümet ve muhalefeti aynı masada buluşturdu.
