Ukrayna ve Orta Doğu’daki savaşların enerji piyasalarında yarattığı şoklar, Avrupa genelinde derin bir ekonomik baskı ve siyasi çalkantı yaratmaya devam ediyor. Reuters’ın haberine göre; Fransa, İtalya ve Polonya başta olmak üzere önümüzdeki yıl kritik seçimlerin yapılacağı ülkelerde artan enflasyon ve hayat pahalılığı, aşırı sağ ve popülist partilerin siyasi desteğini hızla artırıyor.
Avrupa Komisyonu’nun tahminlerine göre, Orta Doğu’daki çatışmanın ticaret ve enerji piyasalarında yarattığı aksaklıkların Avrupa’ya maliyeti yaklaşık 100 milyar euroya ulaştı. Krizin başlangıcından bu yana doğalgaz fiyatları yaklaşık yüzde 140 artarken, dizel fiyatları iki katına çıktı.
Fransa'da Şiddetli Protestolar ve Seçim Gündemi
Sokak Gösterileri ve Yağma: Fransa’da hayat pahalılığına tepkiler sokaklara taşındı. Paris banliyölerinde okullardaki koşullara karşı başlayan protestolarda mağazalar yağmalanırken, Limoges’ta 19. yüzyıldan kalma belediye binası kundaklandı.
Le Pen'in Vergi İndirimi Önerisi: Gelecek yıl nisan ayında yapılması planlanan cumhurbaşkanlığı seçimi öncesinde aşırı sağcı Ulusal Birlik lideri Marine Le Pen, akaryakıttan alınan katma değer vergisinin (KDV) düşürülmesini önerdi. Bu teklif, otomobilin temel ulaşım aracı olduğu kırsal kesimdeki seçmenler arasında büyük destek buldu.
Macron Yönetiminin İkilemi: Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron ekonomik talepleri meşru bulduğunu belirtirken şiddet olaylarını kınadı; ancak yönetim artan bütçe açığı ve tahvil piyasalarının baskısıyla karşı karşıya kaldı.
Almanya'da AfD Birinci Sıraya Yükseldi, Rusya ile Enerji Talebi
Hayat Pahalılığı En Büyük Endişe: Eylülde enflasyon yaklaşık üç yılın en yüksek seviyesine çıkarken, enerji fiyatlarındaki yıllık artış yüzde 14,9 oldu. Yapılan araştırmalar, hayat pahalılığının Almanların art arda beşinci yılda da en büyük endişesi olduğunu gösterdi.
AfD'nin Çıkışı: Yerel seçimlerde büyük kazanımlar elde eden aşırı sağcı Almanya için Alternatif (AfD), ülke genelindeki kamuoyu yoklamalarında ilk sıraya yükseldi. AfD, Başbakan Friedrich Merz hükümetinin Ukrayna'ya verdiği desteğin ekonomiye zarar verdiğini savunarak Rusya ile enerji ticaretinin yeniden başlatılmasını talep ediyor.
İtalya ve Polonya'da Yol Kapatma Eylemleri ve Rus Enerjisi Tartışmaları
İtalya'da Çiftçi ve Nakliyeci Ablukası: Milano'da göstericilerle polis çatışırken; Sicilya ve Caltanissetta bölgesinde çiftçiler, yükselen yakıt maliyetleri nedeniyle traktörlerle yolları kapattı. Kamyon şoförleri ve çelik işçilerinin eylemleri ulaşımı aksatırken, market tedarik zincirinde aksama endişeleri arttı.
Polonya'da Rus Gazı Çağrısı: Ukrayna’nın güçlü destekçisi Polonya’da bile artan faturalar, aşırı sağcı Confederation of the Polish Crown partisinin lideri Grzegorz Braun’un Rusya’dan yeniden petrol ve doğalgaz ithal edilmesi yönündeki çağrılarına desteği artırdı.
Avrupa Geneline Yayılan Tepkiler ve Erken Seçim Kararları
Portekiz: Lizbon’da on binlerce kişi düşük ücretleri ve konut maliyetlerini protesto etti.
İspanya: 87 yaşındaki bir kadının evinden çıkarılmasıyla tetiklenen yüksek kira ve konut krizi protestoları, ülke çapında büyüyerek gelecek ay erken seçim yapılması kararında etkili oldu.
Belçika ve Arnavutluk: Benzer ekonomik sıkıntılar ve yolsuzluk iddialarıyla geniş katılımlı gösteriler düzenlendi.
Sciences Po’dan siyaset bilimci Gilles Ivaldi, alım gücüne ilişkin kaygıların tüm kıtada popülist akımları besleyen ana motor haline geldiğini vurguluyor.
