Küresel petrol piyasalarında gözler, OPEC+ grubunun aldığı yeni üretim kararlarına çevrilmiş durumda. Ancak Orta Doğu'da tırmanan gerilim ve Hürmüz Boğazı'nda yaşanan arz krizi, üretici ülkelerin attığı adımların piyasa üzerindeki etkisini sınırlı kılıyor.
Temmuz İçin Günlük 188 Bin Varil Artış Kararı
Suudi Arabistan, Rusya, Irak, Kuveyt, Kazakistan, Cezayir ve Umman'dan oluşan 7 OPEC+ üyesi ülke, Temmuz ayı itibarıyla günlük petrol üretimini 188 bin varil artırma kararı aldı. ABD/İsrail-İran savaşı sürecindeki dördüncü üretim artışı olan bu hamleyle birlikte, Nisan-Haziran döneminde toplam 600 bin varillik bir üretim artışı planlanmış oldu. Söz konusu ülkeler, Nisan 2023'te açıklanan gönüllü kesintileri kademeli olarak geri alma stratejilerini sürdürüyor.
Hürmüz Boğazı'ndaki Kriz Arzı Felç Etti
Dünya petrol ticaretinin yaklaşık yüzde 20'sinin geçiş güzergahı olan Hürmüz Boğazı'nda gemi trafiğinin durması, piyasalarda ciddi bir arz krizi yarattı. Özellikle Birleşik Arap Emirlikleri'nin (Bae) Mayıs ayı başında yaklaşık 60 yıl sonra OPEC'ten ayrılması, grubun elini zayıflatan bir diğer kritik gelişme oldu.
OPEC verilerine göre, Şubat ayında 42,7 milyon varil seviyesinde olan grubun toplam günlük ham petrol üretimi, Mart ayında 34,9 milyon, Nisan ayında ise 33,1 milyon varile kadar geriledi. Bölgedeki savaş ortamı, Suudi Arabistan, Kuveyt ve Irak gibi kilit üreticilerin üretim rakamlarında ciddi kayıplara neden oldu.
"Normalleşme 2027'yi Bulabilir"
Bağımsız petrol piyasası analisti Gaurav Sharma, gelinen noktayı şu şekilde değerlendirdi:
"Orta Doğu'daki OPEC+ üyeleri, Hürmüz Boğazı'ndaki aksaklıklar ve Bae'nin gruptan ayrılması nedeniyle şu an için seyirci konumunda. Yarın barış sağlansa bile, bölgeden gelen arzın normale dönmesi en az 2027'nin ilk çeyreğine kadar sürecektir. Mevcut üretim kararları kısa vadede sembolik kalmaya mahkum."
Analistler, piyasadaki arz krizinin aşılmasının tamamen bölgedeki barış sürecine bağlı olduğunu vurgularken, ABD, Kanada, Brezilya, Norveç ve Guyana gibi dış üreticilerin piyasadaki ağırlığının artabileceği bir döneme girildiğine dikkat çekiyor.
