Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), merakla beklenen "Girişim Özelliklerine Göre Uluslararası Hizmet Ticareti İstatistikleri 2024" verilerini kamuoyuyla paylaştı. Verilere göre Türkiye'nin hizmet ihracatı ve ithalatında dev ölçekli firmaların domine edici etkisi sürerken, ulaştırma sektörü lokomotif rolünü korudu.
Büyük Ölçekli Girişimler İhracatı Sırtladı
2024 yılı verilerine göre, toplam hizmet ihracatının %62,3'ü 250 ve üzeri çalışanı bulunan büyük ölçekli girişimler tarafından gerçekleştirildi. Hizmet ithalatında da benzer bir tablo hakim olurken, ithalatın %56'sı yine bu dev girişimlerin imzasıyla kayıtlara geçti.
Girişim sayısına bakıldığında ise mikro ölçekli firmaların yoğunluğu dikkat çekiyor:
Mikro Ölçekli (1-9 çalışan): İhracatçı girişimlerin %74,3'ünü oluşturmalarına rağmen, toplam ihracattaki payları %8,7'de kaldı.
Küçük Ölçekli (10-49 çalışan): Hizmet ihracatındaki payı %12,3 oldu.
Orta Ölçekli (50-249 çalışan): İhracatta %16,4'lük bir pay sahibi oldu.
Ulaştırma ve Depolama Sektöründen Dev Katkı
Sektörel bazda incelendiğinde, ulaştırma ve depolama faaliyetleri toplam hizmet ihracatının merkezi haline geldi. 60 milyar 913 milyon dolar olarak gerçekleşen toplam hizmet ihracatının 40 milyar 252 milyon dolarını tek başına ulaştırma ve depolama sektörü sağladı.
Diğer öne çıkan sektörler ise şu şekilde sıralandı:
Bilgi ve İletişim: 5 milyar 906 milyon dolar ihracat.
İmalat Sanayisi: 4 milyar 284 milyon dolar ihracat.
Finans ve Sigorta: 2 milyar 929 milyon dolar ihracat.
İthalatta İmalat Sanayisi Ön Planda
Hizmet ithalatı tarafında 48 milyar 462 milyon dolarlık toplam tutarın 12 milyar 752 milyon doları imalat sanayisinde faaliyet gösteren girişimler tarafından yapıldı. Toptan ve perakende ticaret sektörü 9 milyar 660 milyon dolar ile ikinci sırada yer alırken, finans ve sigorta faaliyetleri 3 milyar 826 milyon dolarla bu listeyi takip etti.
Yerli ve Yabancı Kontrollü Girişimlerin Rolü
Taşımacılık hizmetlerinde Türkiye kontrolündeki girişimlerin ağırlığı hissedildi. Bu alandaki ihracatın %90,2'si yerli kontrol altındaki firmalarca yapıldı. Öte yandan, teknoloji odaklı alanlarda yabancı sermaye etkisi görüldü; telekomünikasyon, bilgisayar ve bilgi hizmetleri ihracatının %51,4'ü yabancı kontrollü girişimler tarafından gerçekleştirildi.
